De Duitsers willen -zo las ik vandaag- de D-Mark terug. Zeker 60% van de Duitse bevolking heeft de bierbuik helemaal vol van die Euro, en is het tot forse hoogte gestegen prijspeil van zo’n beetje alles meer dan zat. Ook in Nederland hoor je de verzuchting steeds vaker: hadden we de gulden nog maar. De financieel bestuurders en politic in NL blijven maar stug volhouden dat de indruk, als zou de Euro alle prijzen fors omhoog hebben gejaagd, niet juist is. Met name Zalm konden we dit verhaal al diverse malen horen afsteken in het bijna afgelopen jaar.
Eens kijken… je salaris van nu is (gemiddeld genomen over alle werknemers in dit land) nagenoeg hetzelfde als je salaris uit het laatste guldenjaar. Met een procentje of 1 a 2 erop door CAO-gedoe. Gevolg van het beleid Balkenende c.s. Dit natuurlijk bij continuering van dezelfde baan en werkgever over die periode. Promotie of meer gaan verdienen bij een andere werkgever tellen hier niet mee.
De prijzen daarentegen zijn in veel gevallen bijna of zelfs geheel 1 op 1 overgezet van gulden naar Euro. Soms afgetopt om het niet direct te laten opvallen. Er zijn ook branches die de prijzen keurig hebben omgerekend met behoud van het oorspronkelijke prijsniveau in de guldentijd. De patatboer bij ons om de hoek rekende bijna keurig om: een frietje met van 2,20 gulden kostte na de omwenteling 1 Euro 10. Bijna helemaal goed dus. Inmiddels kost dat frietje met gele flats 1.75 Euro. Omgerekend naar de oude munteenheid is dat ruwweg 3,85 gulden. Dat frietje met is dus in de Euro-periode 1,65 gulden duurder geworden. Da’s pakweg 35 cent elk jaar erbij. In de guldentijd had deze frietboer met zo’n prijsverhoging zijn tent wel kunnen sluiten. Nu het klinkt als ruwweg 16 Eurocent per jaar komt hij er mee weg…
Ander voorbeeld uit de eigen dagelijkse praktijk. Uw PB meet ruim 2 meter lengte, en dat betekent onder meer de verplichte aanschaf van de wat betere spijkerbroek met weinig voorkomende speciale lengtemaat. Met de goedkope merken kom ik niet weg kwa maat versus broekspijplengte. Een goeie kostte tegen het einde van de guldentijd rond de 130 gulden. Voor diezefde spijkerbroek betaalde ik een paar weken geleden 145 Euro. Mag u zelf uitrekenen hoe groot het prijsverschil over die paar jaar is. In guldens…
Gemiddeld over alle prijzen komen diverse onafhankelijke financieel deskundigen uit op een prijsstijging in sommige branches van 45 tot 65 procent sinds de invoering van de Euro. Een enkel onderzoek geeft zelfs hogere percentages aan, zo las ik ergens. Het verschil in uitkomsten zit in de verschillende onderzoeksmethoden, en de onderzochte branches waarvan de uitkomsten per branche-gericht onderzoek sterk kunnen verschillen. Een onderzoek in de autobranche geeft een ander beeld dan bij de supermarkten of de tuincera, ik noem maar wat dwarsstraten. Bosje bloemen bij “ons” tuincentrum: nu 4,50 Euro, toen 2,50 gulden. Vat u ‘m? Ik weet niet hoe u hier tegenover staat, maar ik vind dat nogal schokkende percentages.
Het CBS kwam vandaag met het bericht dat de boodschappen nu goedkoper zijn dan in 2001. Ja, in de supermarkt branche kopt dat wel, omdat daar een dikke prijzenoorlog heeft gewoed. Ik vraag me af wat het CBS zou vinden indien die oorlog er niet was geweest. En laat zo’n onderzoek eens los op andere branches, bijvoorbeeld de kledingbrance. Dan ontstaat naar mijn stellige overtuiging een heel ander beeld. Zie het spijkerbroekvoorbeeld hiervoor. Om over de exhorbitante tariefstijgingen voor van alles en nog wat (een regelrechte aanval op de koopkracht) maar te zwijgen. Daar hoor ik het CBS in de vandaag gepresenteerde cijfers niet over.
Ook al schreeuwen ze in Den Haag om het hardst (met Zalm voorop) dat het duurder worden van alles als gevolg van de Euro gewoon niet waar is, het is dus gewoon wel waar. Wanneer nu de gulden weer zou worden ingevoerd, en je ziet de nieuwe guldenprijzen ineens op alle fronten voor je neus, dan schrik je je een hartverzakking. En komt het enorme verschil (lees: bedrog?) klinkklaar boven water.
En waarom heeft de Consumentenbond (bij mijn beste weten althans) nog nooit een vergelijkend lijstje gepubliceerd van de laatste guldenprijs en de huidige Europrijs van alle artikelen? Op z’n minst merkwaardig.
Het zal wel weer als een zwakke conspiracy-theorie worden becommentarieerd, maar ik ben er heilig van overtuigd dat dit alles de voornaamste reden is waarom de gulden nooit meer zal terugkeren. Er wordt verdoezeld, weggemoffeld. Den Haag en de Nederlandse Bank wensen nu eenmaal niet met de billen bloot. En Wim Duysenberg, de Euro-architect, kan het niet meer ontkennen of bevestigen, want die verdronk in zijn zwembad in Frankrijk. Aan een hartaanval, zo luidde de verklaring. Of stond-ie wellicht op het punt om met het werkelijke Euro-verhaal naar buiten te treden. In een memoiresboek bijvoorbeeld. Je weet het niet, je weet het gewoon niet…